Chào mừng bạn đến với website Bốn Niệm Xứ

MÙA DỊCH, CÒN GÌ HƠN, THỬ ĐỌC LẠI HOÀNG HẠC LÂU XEM SAO

MÙA DỊCH, CÒN GÌ HƠN,
THỬ ĐỌC LẠI HOÀNG HẠC LÂU XEM SAO
Năm trước, chúng tôi đã có viết một bài viết, tựa đề "Thu, hát cho người hay hoàng hạc bay, bay mãi bỏ trời mơ" để giải thích về hai câu thực sai lệch, bậy bạ đã qua chỉnh sửa, phục hồi, trả lại sự thật cho văn bản nguyên gốc Hoàng Hạc Lâu. Bạn nào chưa đọc bài viết này thì vào trang w bonniemxu.com đọc để biết hai câu thực chúng tôi chỉnh sửa, phục hồi như thế nào, đúng hay sai so với câu văn trong văn bản hiện hành của thị trường văn học lá đỗ muôn chiều văn học Việt Nam. Bài viết này hôm nay chúng tôi chỉnh sửa và giải thích hai câu luận tiếp theo hai câu thực của Hoàng Hạc Lâu. Mời các bạn bỏ chút đỉnh thời giờ vàng ngọc đọc qua xem sao.
 
Hai câu luận trích trong văn bản hiện hành là:
 
晴川歷歷漢陽樹
芳草萋萋鸚鵡洲.
 
Dịch âm:
Tình Xuyên lịch lịch Hán Dương thụ,
Phương thảo thê thê Anh Vũ châu.
 
Dịch nghĩa:
Mặt sông lúc trời tạnh, phản chiếu cây cối Hán Dương rõ mồn một.
Cỏ thơm trên bãi Anh Vũ mơn mởn xanh tươi.
 
Dịch thơ:
Hán Dương sông tạnh cây bày,
Bãi xưa Anh Vũ xanh dày cỏ non...
(Tản Đà)
 
Như đã nói, đây là hai câu sai lệch, bậy bạ, tào lao thiên địa bởi không còn đúng với nguyên bản Hoàng Hạc Lâu của Thôi Hiệu. Chúng tôi xin chỉnh sửa, phục hồi và giải thích hai câu luận đã qua chỉnh sửa, phục hồi này lại như sau:
 
情詩繹繹漢陽聚,
章讨滔滔鸚鵡俱.
 
Tình thi dịch dịch Hán Dương tụ,
Chương thảo thao thao Anh Vũ câu.
 
Giải thích:
 
Câu thứ nhất:
Tình thi dịch dịch Hán Dương tụ:
Tình là tình cảm, là những tâm ý niệm thiện ác, vui buồn, ghét thương của con người, của tôi anh chị do sự vật bên ngoài tác động trực tiếp, gián tiếp vào sáu căn nên phát sinh ra tình cảm. Nói chung tình cảm là chỉ cho nhóm thất tình, gồm Dục, Nộ, Ái, Đố, Mạn, Hận, Hại, chứ không phải Hỷ, Nộ, Ái, Ố, Ai, Lạc, Dục như trong các loại kinh sách thập cẩm đã nói, viết lung tung, tào lao từ hồi giờ.
 
Thi nghĩa là thơ. Thơ là loại văn chương mà cấu trúc, sự hình thành của nó phải có vần, có nhịp, có tiết tấu ngắn dài, cao thấp, lúc dồn dập, khi khoan thai, ngắt quãng trường-đoạn đường hoàng, cụ thể, chi tiết, như thể thơ lục bát, song thất lục bát, Đường luật 8 câu, Tứ tuyệt 4 câu, chứ không phải thơ là ba thứ thơ lung tung chữ nghĩa, sặc máu được người Anh, Pháp, Đức, Mỹ, Nga, Ý, Hung, Tiệp, vvv... ăn xong khạc nhổ, vứt, vãi ra đầy đường, đầy ngõ mà người Việt xúm lượm mót đem về xào nấu, múc ra đĩa bát bưng lên rồi xúm cho là thơ mới quá dị kỳ, hợm hĩnh như thế.
 
Dịch là thò tay gỡ mối tơ, mối nhợ hoặc dịch là sự động não truy tìm ra manh mối, tông tích sự việc gì đó. Ở đây là vụ việc, điển tích câu chuyện truyền tụng xa xưa được nhà thơ Thôi Hiệu trổ tài tái hiện lại nội trong 8 câu Đường luật bất tử, tựa đề là Hoàng Hạc Lâu. Khi hai chữ dịch 繹繹 được ghép sóng đôi thì sẽ mang ý nghĩa là mỗi người tuần tự, thay phiên đứng lên, hay ngồi tại chỗ trình bày quan điểm, ý kiến của mình về điển tích lầu Hoàng Hạc, tức người này vừa dứt câu, dứt phần trình bày của mình thì người khác liền đứng lên, hay liền đưa ra quan điểm, ý kiến của mình về vụ việc nối theo sau như bóng theo hình. Hai chữ dịch dịch 繹繹 có nghĩa là như thế.
 
Hán Dương 漢陽 là sông Dương Tử ở Vũ Hán-Trung Quốc. Nơi này hiện đang bùng phát dịch nhiễm lây lan corona rộng ra đến toàn cầu.
 
Tụ  là gom, là tụ lại, họp nhiều người lại một chỗ để cùng nhau luận bàn, nói chuyện gì đó, việc gì đó. Chuyện ở đây chính là câu chuyện xoay quanh điển tích lầu Hoàng Hạc. Vụ việc này không liên quan gì đến  bài thơ Đường luật Hoàng Hạc Lâu nổi tiếng của nhà thơ Thôi Hiệu sáng tác từ đời Đường. Mà Thôi Hiệu chỉ nhắc đến những vụ việc xoay quanh điển tích lầu Hoàng Hạc.
 
lầu hoàng hạc
 
Câu tiếp theo:
Chương thảo thao thao Anh Vũ câu:
Chương  chỉ có nghĩa là văn chương, thơ phú hoặc dạng văn tự được viết thành bài, thành thiên, đóng thành tập, thành sách, có khi được phân ra từng chương, từng hồi, gọi là truyện, là sách dùng để đọc giải trí của người mộ điệu, của giới tao nhân mặc khách, cả của giới nghiên cứu chuyên sâu nhiều vấn đề, lĩnh vực. Tóm lại. Chương là văn chương, thơ phú được sáng tác với chủ ý nói, bàn về vụ việc gì đó của con người và xã hội qua từng thời đại, thời kỳ lịch sử.
 
Thảo ở đây có nghĩa là soi xét, nghiên cứu, thảo luận, bàn luận, tức cuộc hội thảo, họp bàn của giới tao nhân mặc khách để cùng nhau nghiên cứu, bình luận về vấn đề, câu chuyện xuất phát vì đâu mà lại có lầu Hoàng Hạc như thế này.
 
Thao ở đây trước hết là nói về tình trạng ngập lụt, tràn đầy, sao nước ở đâu lại chảy cuồn cuộn, trào dâng mãi như thế. Sau thao nếu hai chữ được ghép sóng đôi 滔滔 dùng đối với hai chữ dịch dịch ở trên sẽ cho ra nghĩa là lời nói bàn rang rảng, sang sảng hết từ người này sang đến người khác, và cứ thế đến vô cùng, vô tận, thành ngữ đặt, gọi trường hợp này là "thao thao bất tuyệt".
 
Anh Vũ 鸚鵡 trước hết là con vẹt, đồng thời Anh Vũ cũng là bãi cỏ Anh Vũ.
 
Câu trước hết là câu thơ, câu văn hay câu nói. Hoặc khi nói hết một ý là một câu nói, viết xong một đoạn văn gọi là câu văn. Như vậy, câu ở đây là chỉ cho câu văn, câu nói và câu thơ được đem ra bàn luận, nghiên cứu. Sau câu là tất cả, là đi cùng, đi theo tới một địa điểm, vị trí nào đó để cùng ngồi xuống họp bàn hay nghe nói chuyện gì đó, gọi là câu hội: đi cùng nhau về hội họp, dự hội thảo, hội nghị.
 
Dịch nghĩa:
1-Tình thi dịch dịch Hán Dương tụ:
Giới tao nhân mặc khách tình cảm ướt át (tình thi 情詩) chung quanh vùng sông nước Hán Dương thường rủ rê cùng tụ tập (tụ ) về lắng nghe những trình bày, quan điểm cá nhân của mình (dịch dịch 繹繹) về điển tích lầu Hoàng Hạc. Về sau vụ việc được Thôi Hiệu tái hiện lại trong thơ.
 
2- Chương thảo thao thao Anh Vũ câu:
Sở dĩ mọi cùng nhau câu hội (câu ) về quán rượu ông Tân ngày mỗi đông để vừa uống rượu vừa luận bàn (thảo ) từng câu, chữ văn chương (chương) không ngớt miệng (thao thao 滔滔) chính là sức hấp dẫn của con hạc vàng vẽ trên vách tường quán này đây. Theo sử sự, hễ mỗi khi có khách đến uống rượu và yêu cầu, chủ quán Tân chỉ cần đưa tay vỗ thì con hạc trong vách đi ra và múa nhảy từng tứng tưng tưng tứng từng ngay liền không chậm trễ.
 
Dịch thơ:
Tình thi Dương Hán mê say,
Đua nhau dịch diễn ngất ngây hạc vàng...
 
lầu hoàng hạc 
Nhưng đây chỉ mới là hai câu luận qua phần chỉnh sửa, phục hồi cùng giải thích từng chữ, từng câu, cả phần dịch nghĩa, dịch thơ của hai câu. Đoạn này, ở đây, chúng tôi sẽ trích lại hai câu thực từng được chỉnh sửa, phục hồi kèm phần dịch nghĩa trong bài viết trước đây -trang w bonniemxu.com- mang tựa đề "Thu, hát cho người hay hoàng hạc bay bay mãi bỏ trời mơ" để chắp nối vào hai câu luận cho đầy đủ, trọn vẹn ý nghĩa liên quan giữa hai cặp trạng luận. Chứ nếu chỉ nói, bàn về hai câu riêng biệt thế này thì e có phần hơi khó hiểu bởi ngữ nghĩa liên kết của bốn câu đã bị tách bạch, ngắt chia ra làm hai nơi như thế.
 
Dưới đây là bốn câu, hai thực, hai luận đã qua chỉnh sửa, phục hồi và dịch nghĩa ra như sau:
 
黄鶴一壁寄欲舞,
白亻非酒微圓遊.
情詩繹繹漢陽聚,
章讨滔滔鸚鵡俱.
 
Hoàng hạc nhất bích ký dục vũ,
Bạch nhân phi tửu vi viên du.
Tình thi dịch dịch Hán Dương tụ,
Chương thảo thao thao Anh Vũ câu.
 
Dịch nghĩa:
1/Một con (nhất ) hạc vàng (hạc vàng 黄鶴) vẽ (ký ) trên vách tường (bích ) sẽ có khả năng nhảy múa (vũ ) nếu chủ và khách yêu cầu (dục ).
2/Người đàn ông tay trắng (bạch nhân 白亻), rượu uống vô hạn lượng (phi tửu 非酒) đã cưỡi hạc bay mất tăm dạng sau khi đền ơn chủ quán Tân (vi viên du 微圓遊) bằng cách gởi lại con hạc vàng biết nhảy múa trên vách tường.
3/Giới tao nhân mặc khách tình cảm ướt át, lâm ly, tha thiết (tình thi 章讨) chung quanh vùng sông nước Hán Dương thường hay rủ nhau về tụ tập (tụ ) tại quán rượu ông Tân để cùng lắng nghe những trình bày quan điểm cá nhân (dịch dịch 繹繹) của mình về tích lầu Hoàng Hạc vì đâu lại hiện diện tại núi Xà sơn quá kỳ lạ thế này.
4/Sở dĩ mọi cùng nhau câu hội (câu) về quán rượu ông Tân ngày mỗi đông để vừa uống rượu vừa luận bàn (thảo ) từng câu, chữ, nghĩa lý văn chương (chương ) không ngớt miệng (thao thao 滔滔) chính là sức hấp dẫn lạ kỳ của con hạc vàng vẽ trên vách tường quán. Theo sử sự, hễ mỗi khi có khách đến uống rượu và yêu cầu, chủ quán Tân chỉ cần đưa tay vỗ thì con hạc trong vách đi ra và múa nhảy từng tứng tưng tưng tứng từng ngay liền không chậm trễ theo yêu cầu.
 
Dịch thơ:
Người xưa cỡi hạc đi đâu?
Bỏ tây lầu Hạc sầu âu đất này.
Hạc vàng mòn mỏi tháng ngày,
Mà người bạch khách chẳng hay chẳng rằng.
Tình thi Dương Hán nặc nằng,
Thơ văn dịch diễn nhó nhăn hạc vàng...
 
Trong sáu câu này, thì hai câu đầu là chúng tôi diễn thơ từ hai câu khai đề, thừa đề đã qua chỉnh sửa, phục hồi. Hai câu ấy như sau:
 
Tích nhân bỉ thừa hoàng phi xứ,
Thử địa mông cư Hoàng Hạc lâu.
 
Chứ không phải:
 
Tích nhân dĩ thừa hoàng hạc khứ,
Thử địa không dư Hoàng Hạc lâu.
lầu hoàng hạc
Riêng hai câu cuối chúng tôi bỏ ngõ, chỉ khi nào có điều kiện sẽ chỉnh sửa, phục hồi, giải nghĩa tiếp tục. Chứ hiện giờ nếu đưa ra hết e sẽ có người cop, rồi đưa lên các báo vừa kiếm tiền nhuận bút vừa cho đó là phát hiện của mình. Văn học nước ngoài có thể những chuyện thế này khó hay sẽ không bao giờ xảy ra, chứ văn học Việt Nam thì quá nguy hiểm bởi nó thuộc về bản chất con người, cả của bản chất địa phương tính tướng vùng miền nữa.
 
Chúng tôi sẽ không nói, không giải về các chữ sai bậy, tào lao thiên tướng của hai câu luận bá láp bá xàm, như các chữ "lịch lịch-thê thê", cả "Tình Xuyên" làm gì vì hao tốn thời gian cho người giải và người đọc lắm. Bởi qua tìm hiểu thì chúng tôi được biết không hề có căn gác nào là Tình Xuyên cả, mà đây chỉ là sự đồn đoán, suy diễn vu vơ của giới văn học khi cho rằng gác Tình Xuyên có thể nằm trong lầu Hoàng Hạc? Còn bên ngoài làm gì có căn gác Tình Xuyên nào đâu?
 
Chào các bạn.
 
Miền trung thương nhớ,
lúc 20h25 ngày 23 tháng 03 năm 2020
Bốn niệm xứ

{{Lang.related_posts}}

{{Lang.comments}} Facebook

Lên đầu trang